W każdej firmie spotykają się ze sobą pracownicy o różnych, często odmiennych światopoglądach, żyjący według własnych zasad moralnych. W jaki sposób sprawić, aby mimo to, w miejscu pracy wszystkie te osoby akceptowały i postępowały zgodnie z systemem wartości przyjętym w danej organizacji?

Odpowiedzią na to pytanie jest stworzenie spójnego programu etycznego wraz z kodeksem etycznym będącym sercem takiego programu lub, jak kto woli, jego kamieniem węgielnym. Treść kodeksu etycznego definiuje filozofię firmy. Jak się to dzieje? Wdrażając kodeks organizacja przyjmuje wspólny i jednolity zestaw wartości. W oparciu o wartości regulowane są relacje wewnętrzne (m.in. z pracownikami, pomiędzy działami firmy lub z jej spółkami zależnymi) oraz relacje zewnętrzne (m.in. z kontrahentami, , konsumentami, środowiskiem naturalnym, lokalną społecznością i konkurencją).

Niestety nie ma uniwersalnego kodeksu etyki, który pasowałby do każdej organizacji. Kodeks, któremu stawiamy wymóg, że będzie realnie oddziaływał na funkcjonowanie firmy to taki, który uwzględnia jej specyfikę, realia funkcjonowania oraz potrzeby.  Co za tym idzie, pomiędzy kodeksami etycznymi różnych przedsiębiorstw mogą występować wyraźne różnice, w zależności od ich charakteru działalności, kultury organizacyjnej, a nawet lokalizacji. Prosty przykład to tzw. dress code: w niektórych organizacjach, takich jak banki i urzędy, pracownicy są zobowiązani do ubierania się zgodnie z określonymi regułami, natomiast w innych +- strój do pracy może być dowolny, bo nie ma wpływu na jakość funkcjonowania firmy.   

Dlaczego zdarza się tak, że mimo wdrożenia kodeksu etyki, jego zasady nie są respektowane przez pracowników?

Częstą przyczyną jest brak właściwej komunikacji w organizacji.  W konsekwencji zasady przyjęte w kodeksie nie będą pracownikom znane. Być może błędy popełniono przy wdrożeniu kodeksu, nie zadbawszy o jego właściwą promocję i omówienie. A być może o istnieniu kodeksu etyki trochę zapomniano i brakuje bieżących inicjatyw przypominających o jego istnieniu, a też pomagających zrozumieć pracownikom jego treść. Zasady przyjęte w kodeksie etyki nie będą również przestrzegane przez pracowników wówczas, gdy nie są przestrzegane przez osoby na kierowniczych stanowiskach. Kodeksy etyczne zamierają również tam, gdzie brakuje odpowiedniej jednostki lub osobą, do której można zgłosić przypadki nieprawidłowości czy nadużyć.

Jak sprawić, aby kodeks był akceptowany przez zespół i przestrzegany?

Przede wszystkim należy zacząć od profesjonalnego przygotowania wszystkich elementów programu etycznego: poczynając od analizy stanu wyjściowego, przez wypracowanie postanowień kodeksu i polityk,  następnie ich wdrożenie, przeszkolenie całego zespołu, a w końcu zadbanie o cykliczną ewaluację i szkolenia. Wartości, według których działa firma, nie mogą być tylko kolejnym nieistotnym dokumentem, regulaminem wiszącym na ścianie. Warto zainwestować w szkolenia, dzięki którym każdy pracownik zapozna się z kodeksem etycznym oraz metodami interweniowania w przypadku jakichkolwiek nieprawidłowości.

Share This